انتخاب سردبیر

انتخاب سردبیر

انتخاب سردبیر

وطن و خواهرانگی

اردیبهشت 6, 1405

این مقاله با رویکردی فمینیستی، ملی‌گرایی سنتی و مردسالارانه را به چالش می‌کشد که در آن زنان یا حذف شده‌اند و به ابزاری برای حفظ مرزهای نمادین و کنترل بدن تقلیل یافته‌اند. نویسنده با ارائه مفهوم «خواهرانگی»، خواستار بازتعریف وطن بر پایه همبستگی، عدالت و آزادی است تا تعلق به سرزمین، به تعهدی انسانی و فراتر از مرزهای جغرافیایی بدل شود. در نهایت تأکید می‌شود که زن نه نماد یا مادر وطن، بلکه سازنده معنای واقعی آن است که با مشارکت فعال می‌تواند جامعه‌ای عادلانه‌تر و انسانی‌تر را شکل...

بر پایه داده‌ها و گزارش‌های اندیشکده‌ها، مراکز پژوهشی و رسانه‌های بین‌المللی غیرایرانی

روزشمار تحلیلی جنگ آمریکا–اسرائیل و ایران

اردیبهشت 2, 1405

این مقاله روایت تحلیلی نبرد میان ائتلاف آمریکا-اسرائیل و ایران را بر اساس رسانه‌های جریان اصلی و اندیشکده‌های غیرایرانی بررسی می‌کند. این مطلب نشان می‌دهد دکترین شوک و برتری تکنولوژیک در برابر استراتژی‌های نامتقارن و پراکنده شکست خورد. این درگیری نه به یک پیروزی نظامی، بلکه به تغییر بنیادین قواعد قدرت و نظم جهانی منجر شد که در آن میدان نبرد به اقتصاد، سایبر و ادراک گسترش یافت. در نهایت، جنگ به یک تعادل ناپایدار و ساختاری تبدیل شد که در آن تاب‌آوری و مدیریت هزینه‌ها جایگزین مفهوم کلاسیک پیروزی...

فروپاشی هژمونی و بازگشت تاریخ

فروردین 14, 1405

نبرد میهنی سوم در این مقاله نه به‌مثابه یک درگیری نظامی معمولی، بلکه به‌عنوان نقطه‌عطف فروپاشی هژمونی آمریکا و پایان نظم تک‌قطبی تحلیل شده است. نویسنده نشان می‌دهد که چگونه دکترین «شوک و هیبت» آمریکا در برابر راهبرد فرسایشی، زیرزمینی و شبکه‌ای ایران شکست خورده و قدرت نظامی، اقتصادی و نمادین ایالات متحده را در سه سطح همزمان دچار فرسایش کرده است. در مقابل، ایران نه به‌عنوان یک دولت-ملت، بلکه به‌مثابه یک «واحد تمدنی» با خودآگاهی تاریخی، منطق بازگشت از فروپاشی‌ها و «هستی‌شناسی مقاومت» ظاهر می‌شود که قواعد جنگ را از برتری فناوری به هزینه و...

بازدارندگی در نظم شبکه‌ای و در حال گذار

تحلیلی بر تنش‌های ایران و آمریکا

اسفند 4, 1404

این مقاله نشان می‌دهد که گذار نظام بین‌الملل از تک‌قطبی به نظمی چندمرکزی، نتیجه افول دفعی یک قدرت یا صعود خطی قدرتی دیگر نیست، بلکه حاصل بازتوزیع تدریجی و شبکه‌ای قدرت در سطح جهانی است. در این چارچوب، ایران به‌واسطه موقعیت ژئوپلیتیکی، منابع انرژی و راهبرد بازدارندگی نامتقارن، به گره‌ای اثرگذار در ژئوپلیتیک جریان‌ها تبدیل شده و رقابت آن با آمریکا عمدتاً در منطقه خاکستری و در سطح مدیریت‌شده جریان دارد. بررسی سناریوها نشان می‌دهد که تداوم رقابت کنترل‌شده یا توافق محدود محتمل‌تر از جنگ مستقیم است، زیرا هزینه‌های ساختاری و وابستگی‌های...

بر اساس کتاب Goliath’s Curse: The History and Future of Societal Collapse نوشته لوک کمپ

نفرین گُلیات: بازخوانی تاریخی–تحلیلی فروپاشی اجتماعی

بهمن 16, 1404

کتاب Goliath’s Curse فروپاشی جوامع را نه نتیجه ضعف، بلکه پیامد انباشت موفقیت‌های گذشته و افزایش پیچیدگی قدرت می‌داند. این اثر با ترکیب تاریخ تطبیقی، نظریه سیستم‌ها و فلسفه سیاسی، نشان می‌دهد چگونه قدرت می‌تواند هم‌زمان عامل تاب‌آوری و شکنندگی شود. تحلیل کتاب برای جوامع در حال گذار، از جمله ایران، هشدار می‌دهد که تمرکز قدرت و سیاست‌های جبرانی کوتاه‌مدت می‌توانند فرسایش تدریجی ساختارها را تسریع کنند. در نهایت، چارچوب مفهومی نفرین جالوت ابزاری برای درک بحران‌ها و طراحی سیاست‌های تاب‌آورانه ارائه می‌دهد، بدون آنکه پیش‌بینی قطعی فروپاشی را...

بر اساس کتاب The Ideological Brain نوشته لیور ازمگراد

مغز ایدئولوژیک، خوانشی عصب‌شناختی–شناختی از سیاست، تعصب و قطعیت

بهمن 10, 1404

این مقاله با تکیه بر کتاب «مغز ایدئولوژیک» لیور ازمگراد نشان می‌دهد ایدئولوژی صرفاً مجموعه‌ای از باورها نیست، بلکه به شیوه‌ی پردازش اطلاعات در مغز انسان گره خورده است. متن توضیح می‌دهد چگونه نیاز به قطعیت، حساسیت به تهدید و کاهش انعطاف شناختی می‌تواند زمینه‌ساز گرایش‌های ایدئولوژیک و افراطی شود. مقاله همچنین نشان می‌دهد ایدئولوژی نه‌تنها از ساختارهای ذهنی تغذیه می‌کند، بلکه به‌تدریج خودِ مغز را بازشکل می‌دهد و قطبی‌شدن سیاسی را تشدید می‌کند. در نهایت، این خوانش عصب‌شناختی سیاست را به‌مثابه رقابتی بر سر شکل‌دادن به ذهن‌ها و امکان...

تحلیل چندسطحی بحران ساختاری، مشروعیت و حکمرانی در میدان نیروهای هیبریدی

تحلیل اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ ایران

بهمن 1, 1404

اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ ایران، که در پی اجرای سیاست‌های شوک‌محور اقتصادی و نوسانات ارز شعله‌ور شد، به سرعت از سطح یک نارضایتی معیشتی گذرا فراتر رفت و به تجلی عینی یک بحران ساختاری چندبعدی و عمیقاً ریشه‌دار تبدیل گشت. این مقاله با اتخاذ رویکردی بین‌رشته‌ای و تحلیلی، استدلال می‌کند که فهم این اعتراضات مستلزم عبور از تحلیل‌های تک‌عاملی (صرفاً اقتصادی، صرفاً امنیتی یا صرفاً توطئه‌محور) و پذیرش یک پارادایم «تعاملی-پیچیده»...

تحلیلی بر دگرگونی نهادی و عبور ویتنام از چرخه ناکامی

معجزه یا منطق تاریخ؟

دی 12, 1404

ویتنام با اصلاحات نهادی موسوم به «دوی موی» در سال ۱۹۸۶، از اقتصاد دستوری و نهادهای استثماری به سوی نهادهای اقتصادی فراگذار و بازارمحور گذار کرد. این تحول با بازتعریف حقوق مالکیت، آزادسازی قیمت‌ها و جذب سرمایه‌گذاری خارجی، انگیزه‌های تولیدی را احیا و فقر را به‌شدت کاهش داد. با این حال، تداوم رشد نیازمند عبور از چالش‌هایی مانند تله درآمد متوسط، فساد نهادی و محدودیت‌های ساختار سیاسی فعلی...

نقد روایت تکنولوژی‌گرایی و بازاندیشی در آینده بشریت: تحلیلی بر کتاب «قدرت و پیشرفت»

تبارشناسی قدرت و پیشرفت

دی 11, 1404

در ادبیات عمومی و حتی بخش بزرگی از تفکر اقتصادی معاصر، تکنولوژی اغلب به‌عنوان یک نیروی خنثی، خطی و نجات‌بخش تصور می‌شود که ناگزیر منجر به بهبود استانداردهای زندگی و رفاه همگانی خواهد شد. اما کتاب «قدرت و پیشرفت: نبرد هزارساله ما بر سر تکنولوژی و رفاه» اثر دارون عجم‌اغلو و سایمون جانسون، با رویکردی انتقادی و مبتنی بر تاریخ‌نگاری اقتصادی، این هویت‌بخشی «مقدس» به تکنولوژی را به چالش می‌کشد. این مقاله با استناد به مباحث مطرح شده در پرولوگ و فصل اول این اثر، استدلال می‌کند که رابطه میان تکنولوژی و رفاه انسانی نه یک رابطه علی و معلولی خودجوش، بلکه...